Κυριακή, 2 Νοεμβρίου 2008

Το ανοσοποιητικό σύστημα

σε περιγραφή του Ben Goldacre - γιατρού και δημοσιογράφου, συγγραφέα της στήλης με τίτλο 'Bad Science' στη βρετανική εφημερίδα The Guardian - κατά τη διάρκεια συνέντευξής του στο podcast The Skeptics' Guide to the Universe #165: 17/9/2008: 56:55:


πομαγνητοφώνηση (sic) και προσπάθεια απόδοσης στα ελληνικά από pixie)
Όσον αφορά τα ψευδοφάρμακα (χάπια placebo), είμαι διστακτικός σχετικά με την ηθική πλευρά χορήγησής τους. Θεωρώ ότι ίσως είναι χρήσιμα σε ορισμένες περιπτώσεις. Για τη χορήγηση ψευδοφαρμάκων σε παιδιά που έχουν ένα κρυολόγημα, κατανοώ ότι ο γονιός θέλει να καθησυχάσει το παιδί του. Όμως, πόσο πιο καταπληκτικό και ωφέλιμο θα ήταν να πει:
'Αυτή τη στιγμή, ένας πολύ μικρός, ένας μικροσκοπικός οργανισμός έχει μπει στο σώμα σου.Ονομάζεται ιός και είναι πολύ έξυπνος, γιατί κάνει το εξής: εκμεταλλεύεται το μηχανισμό που έχει το σώμα σου για να φτιάχνει καινούρια κομμάτια για σένα και τον χρησιμοποιεί ώστε να φτιάξει αντίγραφα του εαυτού του.Πέρα από αυτό, απελευθερώνει ουσίες που ερεθίζουν διάφορα σημεία του σώματός σου. Γι'αυτό βήχεις και πονάει ο λαιμός σου. Αλλά το σώμα σου είναι πιο έξυπνο, γιατί κάθε κύτταρό του κρατάει στην επιφάνειά του αντίγραφα από τα όσα συμβαίνουν μέσα του. Κάποια κύτταρα, που ανήκουν στο ανοσοποιητικό σύστημα, κάνουν βόλτες τριγύρω και ρίχνουν ματιές στο τι έχει μέσα του κάθε κύτταρο, εξετάζοντας τα αντίγραφα που κρατάει στην επιφάνειά του.Όταν τα ανοσοποιητικά κύτταρα δουν κάποιον ξένο, για παράδειγμα τον ιό που έχεις μέσα σου, φωνάζουν του φίλους τους οι οποίοι καταφθάνουν ακολουθώντας ένα χημειοτακτικό μονοπάτι.Όπως ακριβώς, ακολουθώντας τον καπνό, οδηγούμαστε στην εστία μιας φωτιάς. Τότε τα ανοσοποιητικά κύτταρα πιάνουν δουλειά, ώστε να εντοπίσουν τον εχθρό.Μόλις τον βρουν, τον τυλίγουν σε μία μικρή μπάλα, του ρίχνουν καθαριστικό και τον εξαφανίζουν.'
Γιατί να αποδώσεις όλη αυτή τη διαδικασία σ'ένα ζαχαρένιο χάπι; Είναι εξωφρενικό! Γιατί να δώσεις εύσημα σ'έναν (πρακτικό) θεραπευτή; Γιατί να μιλήσεις για μαγικές δυνάμεις;

Η απομαγνητοφωνημένη έκδοση:
When people are bringing that placebo pill, I'm in two minds about the ethics of giving placebos. I think it might be useful in some situations, but giving placebos to kids when they've got a cold! And I kinda think... well, ok you wanna tell your kid a reassuring story. Here's a pill will get you better! But, you know, how much more amazing and empowering would it be to say:

'Look, at the moment there's this small, tiny organism, microscopic organism that's gone in your body. It's called a virus and it's really clever.

What it does is, it exploits the machinery in your body that makes new parts for you and it uses that to make copies of itself; and also it releases these other things that irritate the parts of your body and that's why you've got a cough and a sore throat.

But your body's really clever, because on the surface of every cell, it's holding out copies of all of the stuff that's happening inside; and the immune system cells are floating around; and they have a look what's in every cell, by looking at this stuff that's been held out on the surface;

And when they see something that's alien like that, they go in and they call more of their friends who arrive following, like a smoke trail back to the source of the fire, along a chemotactic path;

And then they go in and they find the bad guys; and they wrap them up in like a little ball; and then they squirt bleach at them and they kill them.'

And that to me ... why let a sugar pill take the credit for that? It's just insane. Why let a healer take the credit for that? Why let some magic power to take credit...

Για περισσότερες λεπτομέρειες περί ανοσοποιητικού συστήματος (στα αγγλικά), μία σύντομη εισαγωγή και μια πιο αναλυτική περιγραφή των βασικών εννοιών διατίθενται από την επίσημη σελίδα των
βραβείων Νομπέλ.


Πηγές εικόνων (με σειρά εμφάνισης):

1 σχόλιο:

karios είπε...

Είχα πάντα την εντύπωση ότι τα χάπια placebo δίνονται με τη λογική της ψυχολογικής ενθάρρυνσης, η οποία εν συνεχεία βοηθάει το σώμα να αντεπεξέλθει καλύτερα από μόνο του. Φαντάζομαι ότι η παραπάνω ιστορία θα είχε παρόμοια αποτελέσματα σε ένα παιδί που θα είναι πρώτα σε θέση να συνειδητοποιήσει ότι αυτά που μόλις άκουσε δεν είναι σενάρια επιστημονικής φαντασίας, αλλά το placebo βοηθάει πιο αποτελεσματικά στον ψυχολογικό τομέα σε περισσότερες περιπτώσεις.
Από την άλλη η έρευνα στα χάπια placebo ξεκίνησε με εκείνους τους υποχόνδριους ασθενείς που έπρεπε να πάρουν κάτι οπωσδήποτε για την αρρώστια που είχαν μόνο στο κεφάλι τους. Και μετά πίστευαν ότι τους θεράπευσε το χάπι το οποίο στην πραγματικότητα δεν είχε καμία δραστική ουσία.
Φαντάζομαι ότι η υπερβολική χρήση placebo στα παιδιά απλά δημιουργεί υποχόνδριους ενήλικες που ψάχνουν τη λύση για τα πάντα σε χάπια και γιατρικά, χωρίς ποτέ να εμπιστεύονται το σώμα τους για το θαυμάσιο ανοσοποιητικό του και την αυτοΐαση.
Αλλά και πάλι τι ξέρω εγώ από αυτά, εγώ ένας φτωχός (πλην τίμιος) κομπιουτεράς είμαι:)